Onderzoekend en ontwerpend leren in zeven stappen
Kinderen leren het meest als ze zelf vragen stellen, proberen en ontdekken. Onderzoekend en ontwerpend leren (OOL) geeft die nieuwsgierigheid een vaste vorm. Alle lessen van Junior Campus zijn erop gebouwd, van Elektro Lab tot de leerlingenraad.
Download het Vragenmachientje
– Wat is het
Zelf ontdekken in plaats van overnemen
Bij onderzoekend en ontwerpend leren krijgen leerlingen niet eerst het antwoord en daarna een proefje dat het bevestigt. Ze beginnen bij een verschijnsel of een probleem, bedenken zelf wat ze willen weten of maken, en zoeken het antwoord door te doen.
Bij onderzoekend leren staat een vraag centraal: waarom drijft een grote boot en zinkt een knikker? Bij ontwerpend leren is het een probleem: hoe bouw je een brug die het meeste gewicht houdt? De stappen lijken op elkaar; het verschil zit in de uitkomst. Een onderzoek levert een antwoord op, een ontwerp een oplossing.
Het sluit direct aan op de kerndoelen voor natuur en techniek, zoals onderzoek doen aan materialen en verschijnselen en oplossingen voor technische problemen ontwerpen en evalueren. Maar de vaardigheden zijn breder bruikbaar. Wij passen dezelfde aanpak toe bij burgerschap en wereldoriëntatie.
– Hoe
Twee cycli van zeven stappen
Onderzoekend en ontwerpend leren verlopen allebei in zeven stappen. Ze beginnen en eindigen op dezelfde manier; in het midden doet de ene een onderzoek en bouwt de andere een ontwerp. In één lessenserie wisselen ze elkaar vaak af.
– De stappen
Wat leerlingen in elke stap doen
Elke lessenserie van Junior Campus doorloopt deze stappen. Bij een onderzoek doen leerlingen een experiment, bij een ontwerp bouwen en testen ze een prototype.
Confronteren
Een verrassende proef, een vreemd voorwerp of een echt probleem. De leerlingen worden nieuwsgierig en willen weten hoe het zit.
Verkennen
Wat weten we al, en wat willen we weten? Uit alle vragen kiezen de leerlingen er één die ze echt kunnen onderzoeken.
Opzetten of schetsen
De leerlingen bedenken een proef of schetsen een ontwerp, voorspellen wat er gebeurt en zoeken uit wat ze nodig hebben.
Uitvoeren of realiseren
Proef doen of prototype bouwen. Goed kijken, meten en vastleggen wat er gebeurt, ook als het anders loopt dan verwacht.
Concluderen of testen
Klopte de voorspelling? Werkt het ontwerp? De leerlingen trekken een conclusie, of testen hun ontwerp en stellen het bij.
Presenteren
De leerlingen laten zien wat ze hebben ontdekt of gemaakt, aan de klas, de school of de ouders, en beantwoorden vragen.
Verdiepen en verbreden
Wat betekent dit buiten de klas, en welke nieuwe vraag levert het op? Zo begint de volgende ronde.
– Gratis voor de klas
Het Vragenmachientje
De lastigste stap is vaak de tweede. Hoe maak je van "ik vind het gek" een vraag die je kunt onderzoeken? Met het Vragenmachientje controleren leerlingen hun onderzoeksvraag in negen vragen, met bij elk nee een tip om hem te verbeteren. Gratis te downloaden en te gebruiken in uw eigen klas.
– Waarom
Wat leerlingen ervan leren
Kennis die je zelf ontdekt, onthoud je beter. En de vaardigheden die erbij komen kijken, gebruiken leerlingen op school, thuis en later.
Vragen stellen
Nieuwsgierig blijven en van een vaag idee een vraag maken die je kunt beantwoorden.
Proberen en bijstellen
Durven proberen, fouten zien als informatie en het opnieuw doen.
Samenwerken
Taken verdelen, naar elkaar luisteren en samen tot een conclusie komen.
Presenteren
Uitleggen wat je hebt gedaan en ontdekt, en reageren op vragen.
– Zo doen wij het
Onderzoekend en ontwerpend leren met een vakdocent
Leerkrachten weten vaak goed wat onderzoekend leren is, maar in een volle week is er zelden tijd om een proef voor te bereiden of de spullen te verzamelen. Daarom komt een vakdocent van Junior Campus met een uitgewerkte lessenserie en alle materialen naar school.
Onze lessenseries duren 4 tot 12 lessen van 60 minuten, binnen- of naschools. De leerlingen doorlopen alle zeven stappen en eindigen met een presentatie. De leerkracht kan meekijken en de aanpak daarna zelf gebruiken.
- Lessenseries voor groep 3 tot en met 8
- Wetenschap & techniek, burgerschap en wereldoriëntatie
- Eigen vakdocent, inclusief alle materialen
Bekijk de lessenseries
Van Elektro Lab en Bouw Lab tot Burgerschap en Ons lichaam. Alle series zijn gebouwd op de zeven stappen.
Naar onze lessen– Veelgestelde vragen
Over onderzoekend en ontwerpend leren
Onderzoekend leren begint met een vraag en eindigt met een antwoord, gevonden door een experiment. Ontwerpend leren begint met een probleem en eindigt met een oplossing, gevonden door een prototype te bouwen en te testen. In de praktijk wisselen ze elkaar vaak af binnen één lessenserie.
Al vanaf groep 3. Jongere leerlingen krijgen meer sturing bij het bedenken van een vraag en het opzetten van de proef; vanaf groep 6 doen ze steeds meer zelf.
Nee. De stappen werken bij elk onderwerp waar iets te onderzoeken of te ontwerpen valt. Bij burgerschap onderzoeken leerlingen bijvoorbeeld wat er beter kan in hun school of buurt en ontwerpen ze een plan om het te veranderen.
Eén ronde door de zeven stappen past in een lessenserie van 4 tot 8 lessen. Een losse les kan ook, maar dan blijft het bij een deel van de stappen.
Ja, het is gratis te downloaden en te gebruiken in uw eigen lessen.
– Laten we kennismaken
Onderzoekend leren op uw school?
Een vakdocent van Junior Campus komt met een uitgewerkte lessenserie en alle materialen. Plan een vrijblijvend gesprek.